Aambeien - Hemorrhoïden
Rond de anus bevinden zich met bloed gevulde zwellichamen. Ze helpen met het lucht- en waterdicht afsluiten van de anus.
Deze aders zetten uit onder druk en kunnen dan uitstulpen of zwellen. Deze gezwollen aders noemt men aambeien en kunnen ontwikkelen door een verhoogde druk in het laatste deel van de dikke darm (het rectum).
Oorzaken
Oorzaken van verhoogde druk in het rectum zijn:
- Duwen tijdens de stoelgang
- Lang blijven zitten op het toilet
- Chronische diarree of constipatie
- Zwaarlijvigheid
- Zwangerschap
- Anale geslachtsgemeenschap
Symptomen
Men maakt een onderscheid tussen uitwendige en inwendige aambeien.
Inwendige aambeien geven enkel problemen als ze door druk naar buiten treden.
De belangrijkste symptomen van uitwendige aambeien zijn:
- Pijnloze bloeding tijdens de stoelgang: vaak wordt rood bloed op het toiletpapier opgemerkt
- Jeuken en irritatie thv. de anaal streek
- Aambeien kunnen uitpuilen uit de anus
- Zwelling thv. de anus
- Een gevoelig of pijnlijk gezwel thv. de anus
- Incontinentie: lekken van stoelgang
Diagnose
Uitwendige aambeien zijn gemakkelijk vast te stellen tijdens het onderzoek. Inwendige aambeien kunnen enkel vastgesteld worden met een rectaal touché, waarbij de arts met de vinger (uiteraard in een rubberen handschoen) in de aars voelt.
Vaak zijn inwendige aambeien te zacht om op deze manier gevoeld te worden. Een rectaal onderzoek met een proctoscoop (een flexibele buis die toelaat om in de anus en het rectum te kijken) kan dan uitsluitsel brengen.
Een meer uitgebreid onderzoek van de darm an soms aangewezen zijn bij verdenking van andere aandoeningen.
Behandeling
Levensstijl
- Voldoende vezels in het voedsel zijn belangrijk voor een vlotte stoelgang. Ook de inname van constiperende en laxerende voedingsmiddelen kan best vermeden worden.
- Warme baden geven verlichting van jeuk en pijn en houden de anaalstreek proper. Gebruik best geen zeep - dat kan de irritatie verergeren - en houdt de anaalstreek goed droog na elk bad: vocht verergert de irritatie.
Gummiligatuur
Eén of twee elastiekjes rond de basis van de inwendige aambei snijden de circulatie naar de aambei af. Het weefsel van de aambei zal afsterven en de aambei zal na enkele dagen afvallen.
Soms kan een drukkend gevoel optreden en zelden treden bloedingen op door het afvallen van een bandje. De behandeling zal vaak verschillende malen moeten herhaald worden om tot een bevredigend resultaat te komen.
Sclerotherapie
Een chemische stof wordt in het aambeienweefsel geïnjecteerd. De stof doet de aambeien krimpen. Deze therapie is pijnloos, moet vaak enkele malen herhaald worden en is vaak minder effectief dan de gummiligatuur.
Hemorrhoidectomie
Een hemorrhiodectomie betekent het chirurgisch verwijderen van aambeien. Deze ingreep gebeurt onder sedatie of volledige narcose. Het is de meest effectieve manier om van aambeien verlost te geraken, maar geeft ook de meeste kans op complicaties.